29 november 2021

Elektriciteitsnet en waterstofinfrastructuur Noordzeekanaalgebied tot nationaal belang verklaard

Het ministerie van Economische Zaken heeft de verzwaring van de elektriciteitsinfrastructuur en de ontwikkeling van een waterstofnetwerk voor Noord-Holland tot projecten van nationaal belang verklaard. Het Noord-Hollandse waterstofnetwerk, dat van cruciaal belang is voor de industrie in het Noordzeekanaalgebied (NZKG), moet onderdeel uit gaan maken van een landelijke infrastructuur voor waterstof (waterstofbackbone).

De verzwaring van de elektriciteitsinfrastructuur en de ontwikkeling van een waterstofnetwerk zijn nu onderdeel van het Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (MIEK). Het MIEK is een landelijk programma dat er op is gericht de klimaatdoelen van 2030 en 2050 te halen. Het programma heeft onder meer als doel de Nederlandse industrie voorop te laten lopen op het gebied van klimaat, milieu en energie. Daarnaast moet het MIEK er voor zorgen dat Nederland een goede vestigingsplek voor industriële partijen blijft.

De infrastructuur die voor de industrie wordt aangelegd, kan er aan bijdragen dat andere sectoren makkelijker de overstap naar groene energie en stroom kunnen maken. Het Rijk wil de projecten die in het MIEK zijn opgenomen op verschillende manieren ondersteunen. Het gaat onder andere om het versnellen van processen en het oplossen van knelpunten.  

Stroomvoorziening

Het elektriciteitsnetwerk loopt in Noord-Holland op meerdere plekken tegen capaciteitsgrenzen aan. Om de industrie het NZKG van voldoende elektriciteit te voorzien, is een uitbreiding en verzwaring van het netwerk nodig. Deze uitbreiding en verzwaring bestaat uit acht deelprojecten. Dat zijn een nieuw verdeelstation op een nader te bepalen locatie ten zuiden van het Noordzeekanaal, twee nieuwe stations in het Westelijk Havengebied, een vervanging en uitbreiding van het huidige station Hemweg, een nieuw station voor de aansluiting van de windmolens op zee in Velsen, netuitbreiding in de kop van Noord-Holland en een nieuw station in Beverwijk. In Oostzaan is een uitbreiding van het huidige station én een nieuw station gepland.

De projecten zijn onderdeel van het hoogspanningsnetwerk dat bestaat uit 150 en 380 kilovolt (kV) stations en verbindingen. TenneT is de netbeheerder van dit landelijke hoogspanningsnet. Het regionale elektriciteitsnet heeft een lager spanningsniveau en wordt in het NZKG beheerd door Liander. Tussen beide netwerken zorgt een transformator voor het omzetten van stroom.

Waterstofbackbone

Het landelijk waterstofnetwerk dat Gasunie als onderdeel van de energietransitie ontwikkelt, bestaat uit een nationaal netwerk en een regionaal netwerk. Het aanleggen van een regionaal netwerk in Noord-Holland is nodig om aan de vraag naar groene waterstof in de Amsterdamse Haven en bij Tata Steel in IJmuiden te voldoen. Voor een groot deel van dit netwerk kan gebruik worden gemaakt van het huidige stelsel van gasleidingen. Deze leidingen worden geschikt gemaakt voor het vervoer van waterstof.

Regionale projecten

Naast de projecten van nationaal belang is er in het Noordzeekanaalgebied ook een aantal projecten tot regionaal belang verklaard. Dit zijn de aanleg van een stoomnet in de Amsterdamse Haven en een restwarmtenet in de IJmond. In het Noordzeekanaalgebied werken overheden, landelijke en regionale netbeheerders, havenbedrijven, energieproducenten en bedrijven samen aan het realiseren van de energietransitie. Het gebied is één van de zes industrieclusters in Nederland. Samen hebben bedrijven en overheden een Cluster Energie Strategie (CES) opgesteld. In deze CES staat beschreven hoe grote industriële partijen aan de klimaatdoelstellingen gaan voldoen.